Supermarkten reageerden op de enige manier die ze konden: ze kondigden audits van de toeleveringsketen aan, beloofden meer transparantie en verzekerden klanten dat ook zij overvallen waren. Sommige ketens schortten onmiddellijk contracten met de betrokken distributeurs op. Andere startten hun eigen interne tests om de kwaliteit van binnenkomende producten te controleren. Maar het publieke vertrouwen was al geschaad.
Dit schandaal draaide niet om ziekte of uitbraken. Het draaide om misleiding – om consumenten die de hoofdprijs betaalden voor iets dat de prijs nauwelijks waard was. Het wierp een ongemakkelijke vraag op over de kern van het moderne boodschappen doen: hoeveel weten we nu echt over de herkomst van het voedsel dat we kopen? Etiketten beloven het een, advertenties het ander, maar alles hangt af van de eerlijkheid van de toeleveringsketen. En wanneer winstbejag de verkeerde kant opgaat, wordt eerlijkheid een onderhandelingspunt.
Voedselveiligheidsdeskundigen legden uit dat het probleem zich in de loop der tijd stilletjes had ontwikkeld, omdat het niet de gebruikelijke alarmbellen deed rinkelen – geen ziekteverwekkers, geen terugroepacties, geen acute gezondheidsrisico’s. Het was geen besmettingscrisis. Het was een integriteitscrisis. Tegen de tijd dat klanten luid genoeg klaagden, had de praktijk zich al verspreid over meerdere distributeurs die een aantal grote supermarktketens bedienden.
Experts waarschuwden ook dat dit niet de laatste keer zal zijn dat het publiek met een dergelijke onthulling wordt geconfronteerd. De wereldwijde voedselindustrie is enorm, complex en vaak ondoorzichtig. Vlees gaat via boerderijen, verwerkingsbedrijven, opslagfaciliteiten, scheepvaartmaatschappijen, importeurs en groothandels voordat het in de supermarkt belandt. Elke schakel in de keten kent zijn eigen prikkels, druk en mogelijkheden om de regels te omzeilen.
