‘Het voelt nog steeds als een leugen,’ zei ze.
‘Ik weet het,’ fluisterde Marianne.
Een zware, beklemmende stilte hing tussen hen in.
Toen reikte Marianne naar een bijzettafel en pakte een klein doosje. Ze hield het met beide handen omhoog als een offer.
‘Hij vroeg me om je dit te geven,’ zei ze. ‘En om je nog iets anders te vertellen.’
Mijn grootmoeder pakte de doos langzaam op.
Marianne slikte, haar stem brak. « Hij zei dat de bloemen op zaterdag niet zomaar een gewoonte waren. Het was zijn gelofte. »
De vingers van mijn grootmoeder bleven even op het deksel rusten.
‘Hij vertelde me,’ vervolgde Marianne, ‘dat hij, nadat hij de fout had gemaakt bang te zijn, zichzelf had beloofd nooit meer zijn liefde onuitgesproken te laten. Dus bracht hij de rest van zijn leven door met het uiten van zijn liefde op de meest consequente manier die hij kende.’
Mijn grootmoeder legde opnieuw haar hand voor haar mond, en deze keer kwamen de tranen – stil, onbedwingbaar.
Ze opende de doos.
Binnenin zat een geperste, gedroogde bloem – broos geworden door de ouderdom – vastgebonden met een verbleekt lint. En daaronder een klein briefje:
De eerste zaterdagbloem die ik je ooit bracht. Ik heb hem bewaard omdat hij me eraan herinnerde dat ik in ieder geval één ding goed had gedaan.
Mijn grootmoeder maakte een geluid alsof haar hart tegelijkertijd brak en herstelde.
Ze ging op Mariannes bank zitten en hield de gedroogde bloem vast alsof het een heilig voorwerp was.
Lange tijd sprak niemand.
Ten slotte keek mijn grootmoeder op naar Marianne, haar ogen rood maar vastberaden.
‘Hield hij van je?’ vroeg ze.
Marianne knikte, de tranen stroomden opnieuw over haar wangen. « Ja, » fluisterde ze. « Op de beste manier die hij kende. »
De kaak van mijn grootmoeder trilde. « En hield hij van mij? »
Marianne aarzelde geen moment. « Met zijn hele leven. »
Mijn grootmoeder keek naar de gedroogde bloem en vervolgens naar haar trouwring. Haar schouders schudden even, alsof een golf door haar heen ging.
Toen, langzaam – zo langzaam dat ik nauwelijks kon ademen – strekte ze haar hand uit en pakte Mariannes hand.
‘Kom hier,’ zei ze met een schorre stem.
Marianne knipperde geschrokken met haar ogen. « Wat? »
Mijn grootmoeder verstevigde haar greep zachtjes. ‘Kom hier,’ herhaalde ze. ‘Want als ik dit nu niet doe, zal ik de rest van mijn leven me afvragen of ik het wel had gekund.’
Marianne kwam dichterbij, als iemand die een angstig dier nadert. Mijn grootmoeder trok haar in een korte, trillende omhelzing.
Het was aanvankelijk niet warm.
Het was een chaos. Het was verdriet, shock en veertig jaar aan onvertelde waarheden samengebald in één enkel moment.
Maar het was echt.
